Oogsten in plaats van slopen: circulair bouwen in Zetten

Home - Actueel - Oogsten in plaats van slopen: circulair bouwen in Zetten

In Zetten bouwen wij aan een bijzonder project waarin circulair bouwen centraal staat. Het bestaande multifunctionele centrum De Wanmolen maakt plaats voor een vernieuwde, duurzame versie, volgens het ontwerp van architect KRFT. Maar voordat er gebouwd wordt, wordt er eerst geoogst. Materialen uit de bestaande bouw worden zorgvuldig gedemonteerd, opgeslagen en later opnieuw toegepast in de nieuwbouw. Denk aan stalen balken, houten plafonds en zelfs gevelstenen die opnieuw worden verwerkt. Projectleider Bart Koenen vertelt hoe dit proces werkt, waarom dit project uniek is in Nederland en welke samenwerking en logistiek hierbij komt kijken.

Oogsten in plaats van slopen: circulair bouwen in Zetten

In Zetten wordt het bestaande multifunctionele centrum nieuw leven ingeblazen. Maar niet door het simpelweg te slopen en opnieuw op te bouwen. Hier kiezen we voor oogsten. Dat begint bij een zorgvuldige demontagefase waarin we waardevolle materialen uit het bestaande gebouw veiligstellen. “We halen eruit wat nog goed is,” vertelt projectleider Bart Koenen. “Denk aan houten lattenplafonds, stalen liggers, houten balklagen en zelfs gevelstenen. Die worden schoongemaakt, gekeurd en vervolgens opnieuw toegepast in de nieuwbouw.”

Wat wordt behouden en wat wordt nieuw gebouwd bij circulair bouwen?

Dat verschilt natuurlijk per project en gebouw. Bij dit MFC in Zetten blijft alleen de constructie van de bestaande sporthal staan. De vloer, hoofdstructuur en het dak worden opgewaardeerd en ingepast in het nieuwe ontwerp. Daaromheen komt een nieuwe, U‑vormige uitbreiding van hout, met biobased materialen en een hoogwaardige afbouw. “Ongeveer tachtig procent van het oude gebouw wordt verwijderd,” legt Bart uit. “Maar juist in dat gedeelte zitten heel veel materialen met waarde. Die willen we niet verspillen.”

Waarom is dit circulaire bouwproject uniek in Nederland?

Circulair bouwen komt steeds vaker voor, maar meestal gaat het om hergebruik van afbouwmaterialen of losse elementen. In Zetten gaat het verder. “We hergebruiken niet alleen binnenwanden of kozijnen, maar ook constructieve materialen,” zegt Bart. “Stalen balken worden uitgenomen, gekeurd volgens de geldende normen en opnieuw ingezet. De houten balklaag komt terug in de nieuwbouw. En die 1.925 vierkante meter houten lattenplafond? Die ligt nu in kratten te wachten om weer gemonteerd te worden.” Dat vraagt om een andere manier van denken en samenwerken. “Je kijkt niet naar wat je moet bestellen, maar naar wat je al hebt.”

Bouwmaterialen die geoogst worden:

Staalconstructie
houten balklagen van de dakconstructie
Houten lattenplafond (ca. 1.925 m²)
Gevelstenen (schoon gekapt voor hergebruik)
Houten planken van de oude tribune
Diverse elementen uit de afbouwfase

Hoe werkt oogsten in de praktijk?

Het oogsten gebeurt samen met een gespecialiseerd sloopbedrijf. “We maken vooraf werkplannen: wat halen we waar uit het gebouw, hoe demonteren we het, waar slaan we het op en in welke staat moet het zijn voordat het terug de bouw in mag,” zegt Bart. Sommige materialen worden opgeslagen in speciale bokken, andere eerst gekeurd door constructeur en leverancier. “Het is een logistieke puzzel én een technisch traject. Maar als het lukt, bespaar je grondstoffen, transportbewegingen en CO₂. Dat is waar we het voor doen.”

Waarom kiest Van der Horst voor circulair bouwen?

“Dit is geen eenmalige keuze,” zegt Bart. “Het hergebruiken van materialen is geen trend, het is de richting die we enkele jaren geleden zijn opgegaan. Onze projecten worden steeds een stapje meer circulair. [TvS|vdHa1] Minder grondstoffen, minder verspilling en toch hoge kwaliteit. Dat past bij onze manier van bouwen.” Van der Horst kiest bewust voor projecten waarin complexiteit en duurzaamheid samenkomen. “We bouwen liever slim dan standaard,” vult Bart aan. “Juist daar kunnen we het verschil maken.”

Twee stromen, één doel

Om het project soepel te laten verlopen, koos Van der Horst voor een dubbele werkvoorbereiding. Een bewuste keuze, vertelt Bart. “Werkvoorbereider Rick Berends focust zich volledig op het oogsten van materialen en alles wat daarbij komt kijken: van logistiek tot opslag en keuring. Werkvoorbereider Rob Tiellemans richt zich op de nieuwbouw en de verwerking van nieuwe materialen. Door deze splitsing kunnen we beide sporen met volle aandacht uitvoeren.” Die werkwijze is nodig, want circulair bouwen vraagt niet alleen om technisch vakmanschap, maar ook om slimme processen en strakke coördinatie.

Samen leren: kennisdeling met architect en partners

Omdat circulair bouwen zich in rap tempo ontwikkelt, organiseert Van der Horst ook kennissessies. “We hebben met de architect (KRFT), de sloper en andere betrokken partijen een informatieochtend georganiseerd,” vertelt Bart. “Iedereen heeft andere inzichten en vragen. Door die samen te brengen verbeteren we het ontwerp én de uitvoering. Dat is waardevol voor dit project, maar ook voor toekomstige projecten.”

Meer weten over circulair bouwen bij Van der Horst?

Ook bij de verbouwing van het gemeentehuis Land van Cuijk in Boxmeer en bij Sporthal Middachtensingel in Arnhem hebben we materialen geoogst en weer verwerkt. Bekijk onze lopende projecten of neem contact op met ons team.

Over de expert:

Deze blog is geschreven in samenwerking met projectleider Bart Koenen van Van der Horst Aannemers. Bart is gespecialiseerd in complexe utiliteitsprojecten en geeft leiding aan het circulaire project in Zetten. Hij werkt nauw samen met werkvoorbereiders Rick (oogsten en hergebruik) en Rob (nieuwbouw). Dankzij hun expertise in hergebruik, bouwlogistiek en materiaalkeuring zet Van der Horst een nieuwe standaard in circulair bouwen.

Terug naar overzicht

200

gebouwen in onderhoud

gebouwen brandwerend gemaakt

sportaccommodaties gerealiseerd